Кыргызстанда алтын казуунун жаңы доору

«Альянс Алтын»
ЖЧКсы «Восток-Геолодобыча» ачык акционердик коому тарабынан түзүлүп, 2015-жылдын 2-июнунда Кыргыз Республикасынын Адилет министрлигинде катталган. Бул жылы «Жеруйдө» геологиялык жана топографиялык съемка иштери, инженердик жана экологиялык изилдөөлөр, ошондой эле руданы кайра иштетүү боюнча техникалык регламенттерди иштеп чыгуу иштери башталган.

«Жерүй» өндүрүш жайында курулуш иштери толук кандуу жүрүүдө: жолдор төшөлүп, өндүрүштүк жана социалдык инфраструктура курулуп жатат. Кен казуу жана кайра иштетүү комплекси үчүн фундаменттер төшөлүп жатат.

«Жеруйдө» ачык каздыруу жолу менен руда казуу иштери жүргүзүлдү. 11-ноябрда «Альянс Алтын» компаниясы биринчи жардыруу иштерин жүргүзүп, «Жерүй» кен жеринде алтын өндүрүшүнүн башталышын белгиледи. Кенде таш карьерасы курулуп, биринчи 5 тонна руда топтолду; айдын аягына чейин алтынды кайра иштетүүчү заводду (GPP) ишке киргизүү иштери башталды.

2021-жылдын 17-мартында «Жерүй» кенинде алтын чыгарыа алуучу фабриканын салтанаттуу ачылыш аземи болуп, ага мамлекет башчылары катышты. Өлкөдөгү алтындын кору боюнча экинчи орунда турган жана далилденген кору 88,2 тонна алтынды түзгөн бул кенде алтынды өнөр жайлык багытта казуу иштери башталды. Күтүлүп жаткан жылдык өндүрүштүн көлөмү 3 тоннадан 5 тоннага чейин жана андан ашык алтынды түзөт.

Алтын казуунун көлөмү 2021-жылга салыштырмалуу 30%га өсүп, 4 тонна баалуу металл казылып алынды. Компания өндүрүштүк инфраструктураны жигердүү өнүктүрүп, өнөр жай коопсуздугу жана эмгек миграциясы боюнча эл аралык стандарттарды киргизип, Кыргызстандын негизги салык төлөөчүлөрүнүн бири катары өз ордун бекемдеп жатат.

Компания 4,4 тонна алтын өндүрүп, жаңы рекорд орнотту – бул өткөн жылга салыштырмалуу 5,7% көп. «АЧФ» кенинде металл казуунун көлөмүнүн туруктуу өсүшү байкалууда. Компания технологиялык процесстерин өркүндөтүүнү жана кенди иштетүүнүн натыйжалуулугун жогорулатууну улантып, өлкөнүн кен-байыту өнөр жайындагы өз ордун бекемдеп жатат.

4,5 тонна алтын өндүрүлүп, 1,33 миллион тонна кен кайра иштетилди. Калдык сактоочу жайдын экинчи баскычынын курулушу аяктап, кендин коопсуз жана узак мөөнөттүү иштешин камсыз кылды. «Жерүй» кениниде жер астындагы казуу иштерин өнүктүрүү боюнча даярдык иштери башталды, бул ишкананын мындан ары өнүгүүсүнө жана өндүрүш көлөмүнүн өсүшүнө жаңы мүмкүнчүлүктөрдү ачты. 9,3 миллиард сом мамлекеттик бюджетке которулду.

К концу 2025 года компания «Алтын Альянс» увеличила объем добычи золота на месторождении Джеруй до 4,8 тонн благодаря модернизации обогатительной фабрики, выполнив годовой план досрочно. Добыча в открытых карьерах была дополнена подземной добычей, что открыло новые возможности для производства. К концу года в государственный бюджет было перечислено более 15,6 млрд сом, а общая сумма налоговых отчислений с момента запуска проекта приблизилась к 40 млрд сом.

2025-жылдын аягына карата «Альянс Алтын» компаниясы «Жерүй» кенинде алтын өндүрүшүн кайра иштетүүчү заводду модернизациялоо аркылуу 4,8 тоннага чейин көбөйтүп, жылдык максатына мөөнөтүнөн мурда жетти. Ачык карьердик казуу иштери жер алдындагы казуу ыкмасы менен толукталды, бул өндүрүш үчүн жаңы мүмкүнчүлүктөрдү ачты. Жыл аягына чейин мамлекеттик бюджетке 15,6 миллиард сомдон ашык төлөнгөн, ал эми долбоор башталгандан бери салык төлөмдөрүнүн жалпы суммасы дээрлик 40 миллиард сомго жеткен.